Hoeveel weten Nederlandse jongeren over natuur, wetenschap en milieu? En in hoeverre voelen zij zich betrokken bij milieuvraagstukken en denken ze zelf een verschil te kunnen maken? Dit onderzoeksrapport van de Universiteit Twente uit 2026 presenteert de Nederlandse resultaten van het internationale PISA-onderzoek onder 15-jarigen, met bijzondere aandacht voor natuur- en milieuwetenschappen. Het laat onder meer zien dat 27% van de Nederlandse leerlingen het basisniveau voor natuurwetenschappen niet haalt en dat Nederlandse jongeren zich, vergeleken met leeftijdsgenoten in andere landen, relatief weinig in staat achten om bij te dragen aan een beter milieu.
Wat heb je aan deze bron?
-
Inzicht in natuur- en milieukennis: ontdek hoe Nederlandse 15-jarigen presteren op natuur- en milieuwetenschappen en hoe hun kennis zich sinds eerdere PISA-metingen heeft ontwikkeld.
-
Onderbouwing voor natuur- en duurzaamheidseducatie: 27% van de Nederlandse leerlingen haalt het basisniveau voor natuur- en milieuwetenschappen niet. Deze cijfers helpen om het belang van goede educatie over natuur, milieu en wetenschap te onderbouwen.
-
Inzicht in milieubewustzijn en betrokkenheid: lees hoe jongeren denken over milieuproblemen, hoeveel ze hierover weten en welke activiteiten ze ondernemen om het milieu te beschermen. Vooral hoofdstuk 4 (vanaf pagina 48) is hiervoor relevant.
-
Aandacht voor handelingsperspectief: Nederlandse jongeren schatten hun eigen vermogen om bij te dragen aan een beter milieu lager in dan jongeren in alle andere deelnemende PISA-landen. Dit biedt aanknopingspunten om binnen educatieve activiteiten aandacht te besteden aan de mogelijkheden om zelf en samen met anderen in actie te komen.
-
Verschillen tussen leerlingen: ontdek hoe kennis, houding en betrokkenheid verschillen tussen meisjes en jongens en tussen leerlingen van verschillende opleidingstypen. Dit kan helpen om educatief aanbod beter te laten aansluiten bij verschillende doelgroepen.
Voor wie is deze bron bedoeld?
Voor NDE-professionals, educatief medewerkers van NDE-centra en stads- en kinderboerderijen en docenten die natuur- en duurzaamheidseducatie willen ontwikkelen en onderbouwen. Ook interessant voor beleidsmedewerkers, adviseurs, onderzoekers en onderwijsorganisaties die zich bezighouden met natuur, milieu en duurzaamheid in het onderwijs.
Uit deze bron
Het Programme for International Student Assessment (PISA) onderzoek is een drie- of vierjaarlijks grootschalig internationaal vergelijkend trendonderzoek naar de vaardigheden en kennis in lezen, wiskunde en natuurwetenschappen van 15-jarigen. In de PISA-toets ligt de focus niet op wat leerlingen precies leren op school, maar op de mate waarin zij voorbereid worden om effectief deel te nemen aan de samenleving. Daarnaast wordt met vragenlijsten informatie verzameld over de context waarbinnen leerlingen de kennis en vaardigheden aangeboden krijgen, over de attituden en het welbevinden van de leerlingen en over hun gezinsachtergrond.In dit rapport beschrijven we de belangrijkste Nederlandse resultaten van PISA-2025. Daarbij wordt een vergelijking gemaakt met de Nederlandse resultaten uit eerdere PISA-metingen (2003 t/m 2022). Ook worden de resultaten in internationaal perspectief geplaatst door ze te vergelijken met die van andere landen.
